رضایی زاده اعلام کرد،
معماری نوین حکمرانی در زیستبوم طب ایرانی و گیاهان دارویی
دبیر ستاد توسعه علوم و فناوری گیاهان دارویی و طب سنتی معاونت علمی گفت: رویکرد جدید ستاد، تبدیل طب ایرانی از یک میراث علمی و تاریخی به یک صنعت ملی، صادراتمحور و دانشبنیان است و این هدف از مسیر حکمرانی یکپارچه، توسعه پژوهشهای مسئلهمحور، استانداردسازی، برندسازی ملی و بهرهگیری از فناوریهای نوین دنبال خواهد شد.
به گزارش مدرن مد به نقل از مرکز ارتباطات و اطلاعرسانی معاونت علمی، فناوری و اقتصاد دانشبنیان ریاست جمهوری، حسین رضاییزاده، دبیر ستاد توسعه علوم و فناوری گیاهان دارویی و طب ایرانی، در نشست شورای این ستاد، ضمن ارائه گزارشی، به تشریح برنامههای راهبردی و عملیاتی دوره جدید پرداخت و از تدوین الگوی جدید حکمرانی، توسعه همکاریهای بینبخشی و طراحی مجموعهای از برنامههای ملی برای ارتقای جایگاه طب ایرانی و گیاهان دارویی در کشور خبر داد.
او با اشاره به تدوین سند جدید راهبرد جهانی طب سنتی از سوی سازمان جهانی بهداشت اظهار کرد: برای نخستین بار جمهوری اسلامی ایران در فرآیند تدوین این سند مشارکت فعال داشته است و رویکرد جدید سازمان جهانی بهداشت نیز بر ادغام علمی و مبتنی بر شواهد طبهای سنتی در نظامهای سلامت استوار شده است. این تحول نشان میدهد که ادبیات جهانی در این حوزه از نگاههای تقابلی فاصله گرفته و به سمت تعامل و همافزایی با پزشکی رایج حرکت کرده است.
رقابت جهانی در اقتصاد طب سنتی و مکمل
رضاییزاده، با اشاره به سرمایهگذاری گسترده کشورهای مختلف در این حوزه گفت: کشورهایی نظیر هند، چین، کره جنوبی و حتی برخی کشورهای منطقه با برنامهریزی راهبردی در حال توسعه ظرفیتهای علمی، فناورانه و اقتصادی خود در حوزه طب سنتی هستند.
او افزود: هند با سرمایهگذاری صدها میلیون دلاری، ایجاد مرکز جهانی طب سنتی سازمان جهانی بهداشت، معرفی نمادهای ملی و توسعه برندهای بینالمللی، این حوزه را به یکی از ابزارهای قدرت علمی و اقتصادی خود تبدیل کرده است. همزمان توافقهای راهبردی میان کشورهایی همچون چین و پاکستان برای توسعه آزمایشگاههای مشترک، انتقال فناوری، مطالعات بالینی و توسعه محصولات مشترک در حال شکلگیری است.
دبیر ستاد توسعه علوم و فناوری گیاهان دارویی و طب سنتی معاونت علمی، با اشاره به ابعاد اقتصادی این حوزه اظهار کرد: برآوردهای جهانی نشان میدهد بازار طب سنتی و مکمل، یکی از سریعترین نرخهای رشد را در میان صنایع سلامت تجربه میکند. همچنین حوزه گردشگری سلامت مرتبط با این بخش نیز به بازاری چندصد میلیارد دلاری تبدیل شده است.
تدوین سند ملی حکمرانی طب ایرانی
رضاییزاده با اشاره به جایگاه علمی ایران در این حوزه گفت: رقابت جهانی در این عرصه بسیار جدی است و برای حفظ و ارتقای جایگاه کشور باید رویکردهای جدیدی در حوزه پژوهش، فناوری و حکمرانی اتخاذ شود.
دبیر ستاد توسعه علوم و فناوری گیاهان دارویی و طب سنتی معاونت علمی، به سند ملی حکمرانی طب ایرانی اشاره و اظهار کرد: هدف از تدوین این سند، ایجاد چارچوبی جامع برای توسعه پایدار این حوزه و رفع چالشهایی است که طی سالهای گذشته مانع تحقق کامل اهداف اسناد پیشین شدهاند.
او افزود: این سند با رویکردی مبتنی بر حکمرانی چندلایه، حفظ اصالت طب ایرانی، توسعه علمی، رفع شکافهای موجود و پاسخ به چالشهایی نظیر ضعف دادهها، ابهامهای هویتی و برخی آسیبهای موجود در فضای عمومی تدوین خواهد شد.
تبدیل طب ایرانی به صنعت ملی صادراتمحور
رضاییزاده، با تأکید بر ضرورت تغییر نگاه به طب ایرانی اظهار کرد: هدف نهایی ما تبدیل طب ایرانی از یک حوزه صرفاً تاریخی و پژوهشی به یک صنعت ملی، صادراتمحور و اثرگذار در اقتصاد دانشبنیان کشور است.
او افزود: طب ایرانی از معدود حوزههایی است که زنجیره ارزش آن از دانش و فناوری تا تولید محصول و بازار، کاملاً مبتنی بر ظرفیتهای داخلی است و میتواند نقش مهمی در تعمیق ساخت داخل و توسعه اقتصاد دانشبنیان ایفا کند.
پنج ستون راهبردی توسعه
دبیر ستاد توسعه علوم و فناوری گیاهان دارویی و طب سنتی معاونت علمی، با تشریح معماری جدید توسعه این حوزه گفت: برنامههای ستاد بر پنج محور اصلی شامل سیاستگذاری و استانداردسازی، آموزش و پژوهش، مدیریت داده و پژوهشهای ملی، فرهنگسازی و ترویج عمومی و همچنین توسعه همکاریهای بینالمللی استوار شده است.
او افزود: در بخش سیاستگذاری، تدوین استانداردهای ملی، ارتقای نظامهای نظارتی و توسعه چارچوبهای تنظیمگری در دستور کار قرار گرفته است. در حوزه پژوهش نیز ایجاد بانک داده علمی طب ایرانی، توسعه شبکه ملی پژوهش و فناوری و حمایت از پژوهشهای تلفیقی و مسئلهمحور دنبال خواهد شد.
دبیر ستاد توسعه علوم و فناوری گیاهان دارویی و طب سنتی معاونت علمی، با اشاره به بازنگری در اولویتهای پژوهشی این حوزه اظهار کرد: برای نخستین بار اولویتهای تحقیقاتی بر اساس بار بیماریها و نیازهای واقعی نظام سلامت کشور تعیین شدهاند.
او افزود: سبک زندگی، سلامت باروری، چاقی، بیماریهای متابولیک، دیابت و اختلالات گوارشی در زمره مهمترین محورهایی هستند که ظرفیت بالایی برای ارائه راهکارهای مبتنی بر طب ایرانی دارند و بخش عمده حمایتهای پژوهشی ستاد بر این حوزهها متمرکز خواهد شد.
استانداردسازی و توسعه مرجعیت علمی
رضاییزاده با اشاره به آغاز همکاریهای جدید با سازمان ملی استاندارد گفت: کمیته فنی متناظر طب سنتی تشکیل شده و تدوین استانداردهای ملی و بینالمللی در این حوزه با هدف ارتقای کیفیت، تسهیل صادرات و افزایش سهم ایران در تدوین استانداردهای جهانی آغاز شده است.
او افزود: همانگونه که کشورهای پیشرو از طریق استانداردسازی توانستهاند سهم بیشتری از بازارهای جهانی را در اختیار بگیرند، ایران نیز باید از این ابزار برای ارتقای جایگاه خود استفاده کند.
برندسازی ملی و توسعه نشانهای جغرافیایی
دبیر ستاد توسعه علوم و فناوری گیاهان دارویی و طب سنتی، یکی دیگر از محورهای راهبردی ستاد را برندسازی ملی دانست و گفت: تجربه کشورهای موفق نشان داده است که هویتسازی و معرفی نمادهای ملی نقش مهمی در توسعه بازارهای جهانی دارند. بر همین اساس، فرآیند طراحی برندهای ملی و ثبت نشانهای جغرافیایی برای محصولات منتخب حوزه گیاهان دارویی و طب ایرانی آغاز شده است.
بهرهگیری از هوش مصنوعی و فناوریهای نوین
دبیر ستاد توسعه علوم و فناوری گیاهان دارویی و طب ایرانی با اشاره به ظرفیت فناوریهای نوظهور اظهار کرد: توسعه داروسازی مبتنی بر هوش مصنوعی، ایجاد زیرساختهای حکمرانی داده، توسعه سامانههای علمپژوهی و مشارکت در برنامههای منطقهای مرتبط با هوش مصنوعی در طب سنتی از جمله برنامههای مهم پیشرو است.
او افزود: فناوریهای نوین میتوانند نقش مهمی در ارتقای اثربخشی درمانها، توسعه محصولات جدید، تحلیل دادههای سلامت و افزایش کیفیت پژوهشها ایفا کنند.
آموزشهای مهارتی و فرهنگسازی عمومی
رضاییزاده با اشاره به برنامههای آموزشی ستاد گفت: توسعه رشتههای مهارتی جدید در دانشکدههای طب ایرانی، طراحی برنامههای آموزشی برای مدارس، اجرای جشنوارهها و المپیادهای دانشآموزی و راهاندازی پلتفرمهای آموزشی از جمله اقداماتی است که با هدف ارتقای سواد سلامت و اصلاح سبک زندگی دنبال خواهد شد.
او خاطرنشان کرد: آمارهای موجود نشان میدهد بسیاری از شاخصهای مرتبط با بیماریهای مزمن و سبک زندگی در سالهای اخیر روندی نگرانکننده داشتهاند و طب ایرانی میتواند در حوزه پیشگیری و ارتقای سلامت نقش مؤثری ایفا کند.
دبیر ستاد توسعه علوم و فناوری گیاهان دارویی و طب سنتی، در پایان تأکید کرد: موفقیت این برنامهها نیازمند همکاری گسترده دستگاههای اجرایی، دانشگاهها، مراکز علمی، شرکتهای دانشبنیان، بخش خصوصی و نهادهای سیاستگذار است و ستاد تلاش خواهد کرد با ایجاد همگرایی میان این ظرفیتها، مسیر جدیدی برای توسعه طب ایرانی و گیاهان دارویی در کشور ترسیم کند.
