داروی جدید با بهبود سلامت روده، کبد چرب پیشرفته را درمان میکند
پژوهشگران دانشگاه میشیگان موفق به توسعه یک ترکیب دارویی جدید شدهاند که با تقویت سلامت روده و قطع مسیر ارتباطی آسیبزا میان روده و کبد، توانسته است بیماری کبد چرب پیشرفته را در مطالعات پیشبالینی درمان کند؛ دستاوردی که میتواند افق تازهای برای درمان یکی از شایعترین بیماریهای مزمن کبدی بگشاید.
به گزارش پمدرن مد به نقل از news-medical، نتایج این مطالعه که در نشریه مجله تحقیقات بالینی (The Journal of Clinical Investigation) منتشر شده است، نشان میدهد ترکیب سهپپتیدی مبتنی بر گلیسین با نام DT-109 توانسته در مدلهای حیوانی بیماری «استئاتوهپاتیت مرتبط با اختلالات متابولیک» (MASH) را معکوس کند.
بیماری MASH که شکل پیشرفته کبد چرب متابولیک به شمار میرود، حدود ۷ درصد جمعیت جهان را درگیر کرده و در صورت پیشرفت میتواند به سیروز، سرطان کبد و نارسایی کبد منجر شود. با وجود پیشرفتهای اخیر، گزینههای درمانی مؤثر برای این بیماری همچنان محدود است.
نقش کلیدی سلامت روده در درمان کبد چرب
دکتر «یوجین چن»، استاد دانشکده پزشکی دانشگاه میشیگان و سرپرست این پژوهش، گفت: «شواهد روشنی به دست آوردیم که DT-109 از سد محافظتی مخاط روده محافظت میکند و ورود فرآوردههای مضر میکروبی به جریان خون را کاهش میدهد؛ موادی که نقش مهمی در ایجاد و پیشرفت بیماری MASH دارند.»
پژوهشگران پیش از بررسی اثر دارو، یکی از عوامل اصلی پیشرفت بیماری را شناسایی کردند. نتایج نشان داد افزایش رشد باکتری Clostridium perfringens در روده موجب تولید مقادیر زیادی آمونیاک میشود. این آمونیاک به لایه داخلی روده آسیب رسانده، سد دفاعی روده را تضعیف میکند و زمینه ورود سموم و محصولات التهابی میکروبی به کبد را فراهم میسازد؛ فرآیندی که در نهایت التهاب شدید و آسیب کبدی را تشدید میکند.
ترمیم همزمان روده و کبد
بررسیها نشان داد DT-109 با کاهش جمعیت این باکتری و مهار تولید آمونیاک در روده، استحکام سد دفاعی روده را بازیابی میکند و از انتقال مواد التهابزا به کبد جلوگیری میکند.
این دارو در مطالعات انجامشده روی موشها و همچنین نخستیسانان غیرانسانی، علاوه بر بهبود سلامت روده، التهاب کبد را کاهش داد و شدت بیماری MASH را به طور قابل توجهی کم کرد.
دکتر «جیفنگ ژانگ»، از پژوهشگران این مطالعه، گفت: «DT-109 با تنظیم ترکیب میکروبی روده و بازسازی سد محافظتی آن، از ورود آمونیاک و سایر محصولات التهابی به گردش خون جلوگیری میکند و به این ترتیب از کبد محافظت میکند. اگرچه عملکرد اصلی این دارو در دستگاه گوارش است، اما آثار درمانی آن بسیار فراتر از روده است.»
کاربردهای احتمالی فراتر از بیماری کبد
پژوهشگران معتقدند مزایای این دارو ممکن است تنها به درمان کبد چرب محدود نباشد. مطالعات پیشین نشان دادهاند DT-109 میتواند از تشکیل پلاکهای آترواسکلروز و رسوب کلسیم در دیواره رگها جلوگیری کند؛ موضوعی که آن را به گزینهای امیدوارکننده برای درمان بیماریهای قلبیعروقی نیز تبدیل میکند.
همچنین از آنجا که اختلال در عملکرد سد دفاعی روده در بروز بسیاری از بیماریهای گوارشی نقش دارد، این ترکیب ممکن است در آینده برای درمان بیماریهایی مانند بیماریهای التهابی روده (IBD) نیز مورد استفاده قرار گیرد.
گام بعدی؛ ورود به کارآزماییهای بالینی
محققان اعلام کردند در مرحله بعد، مطالعات تکمیلی برای ارزیابی ایمنی و اثربخشی DT-109 در انسان انجام خواهد شد تا زمینه ورود این ترکیب به کارآزماییهای بالینی فراهم شود.
دکتر «الیوت تپر»، مدیر علمی بخش کبدشناسی دانشگاه میشیگان، گفت: «این مطالعه شواهد جدیدی درباره سازوکار ایجاد بیماری MASH ارائه میدهد و چشمانداز امیدوارکنندهای برای توسعه درمانی مؤثر در بیماریای ترسیم میکند که همچنان درمان آن دشوار است. بیماران به دارویی ایمن و مؤثر نیاز دارند که بتواند هم سلامت کبد و هم سلامت قلب را بهبود ببخشد و این یافتهها از این نظر بسیار امیدبخش هستند.»
